Inleiding
Regelmatig komen er topics op dit forum naar boven met de vraag: "ik verdien X, moet ik belasting betalen of ben ik ondernemer". Het antwoord is vaak in de trand: "nee, want onder de Y euro's hoef je geen belasting te betalen." Was het leven maar zo simpel! Dat je door allerlei regelingen geen belasting hoeft te betalen betekent namelijk niet dat je helemaal niets hoeft te doen. Ook zien veel beginnende ondernemers het als een keus om zich wel of niet in te laten schrijven bij de Kamer van Koophandel, terwijl ook daar criteria voor zijn. Dit artikel is bedoeld om een eind te maken aan al deze reacties die veel te kort door de bocht gaan.
Drie belangrijke vragen zullen aan de orde komen:
Wanneer ben ik ondernemer voor de KvK? Ofwel: wanneer een KvK nummer aan te vragen.
Wanneer ben ik ondernemer voor de BTW? Ofwel: wanneer een BTW nummer aan te vragen.
Wanneer ben ik ondernemer voor de inkomsten belasting? Ofwel: mag ik gebruik maken van de
belastingvoordelen die er voor ondernemers zijn.
Ondernemer voor de KvK
De website van de Kamer van Koophandel noemt de volgende criteria:
De ondernemer verricht een 'regelmatige maatschappelijke werkzaamheid';
De werkzaamheden worden tegen betaling verricht;
De ondernemer treedt zelfstandig op, voor eigen rekening en risico;
De ondernemer treedt openlijk op, in concurrentie met andere ondernemers;
De ondernemer neemt deel aan het economisch verkeer in een georganiseerd verband:
Dit verband is gericht op samenwerking van mensen, kapitaal en/of goederen;
Er wordt winst of kostenbesparing beoogd: of er ook echt winst gemaakt wordt is niet van belang, het gaat erom dat dit je doel is;
Kort gezegd komt het er dus op neer dat je zelfstandig bent, niet afhankelijk van anderen in je doen en laten, en als doel hebt om winst te maken. Aan deze eisen wordt al vrij snel voldaan. Als dat het geval is moet je je in laten schrijven bij de Kamer van Koophandel.
Er zijn enkele uitzonderingen. De enige die daarvan van toepassing zou kunnen zijn voor de mensen hier is het hebben van een vrij beroep. Met een vrij beroep wordt bedoeld dat je niet een ander kan sturen voor de opdracht, en dat je bepaalde artistieke vaardigheden hebt of specialistische kennis op een bepaald gebied: bijv. een registeraccountant, belastingadviseur of architect. Deze uitzondering geldt echter alleen als je dit 'vrije beroep' niet bedrijfsmatig uitoefent en ook niet in een B.V. (of andere rechtspersoon). Voor de meesten gaat deze uitzondering dan ook niet op. Kijk voor een lijst met vrije beroepen op de site van de KvK.
Ondernemer voor de BTW (omzetbelasting)
Er is een groot verschil tussen het zijn van ondernemer voor de BTW en voor de inkomstenbelasting. Zelfstandigen die ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting zijn dat bijna altijd ook voor de BTW, andersom hoeft dat niet per se. Ondernemer voor de BTW ben je al vrij snel. Als je ondernemer voor de BTW bent, ben je verplicht om een administratie bij te houden. Ook moet je je klanten BTW in rekening brengen, en dit afdragen aan de belasting. BTW die je zelf betaald hebt aan leveranciers mag hier vanaf getrokken worden.
Criteria voor ondernemerschap voor de BTW, volgens de site van de Belastingdienst:
Oefent u zelfstandig een bedrijf of beroep uit? Om te beoordelen of u ondernemer bent voor de btw, is het niet van belang of u winst maakt. Ook een inschrijving bij de Kamer van Koophandel is niet doorslaggevend. U moet zelfstandig werkzaam zijn. Als u werkzaamheden in dienstbetrekking verricht, bent u daarvoor dus geen ondernemer;
Werkt u in dienstbetrekking en heeft u daarnaast andere werkzaamheden? Als u naast uw vaste baan nevenwerkzaamheden uitvoert, dan kan het zijn dat u voor die nevenwerkzaamheden ondernemer bent. Mogelijk moet u over de vergoeding die u voor die nevenwerkzaamheden ontvangt, btw berekenen. Een stukadoor die naast zijn vaste baan regelmatig stucwerk doet, moet bijvoorbeeld over zijn bijverdiensten btw berekenen.
Exploiteert u een vermogensbestanddeel of een recht? Als u een vermogensbestanddeel of een recht exploiteert (u verhuurt bijvoorbeeld een pand of u ontvangt octrooirechten voor een uitvinding), dan kunt u ook als ondernemer worden beschouwd.
Hoe regelmatig werkt u als zelfstandige? Als u incidenteel of alleen in besloten kring uw werkzaamheden uitvoert, dan bent u voor de btw geen ondernemer. Als u bijvoorbeeld af en toe uw boot verhuurt aan vrienden of familieleden, bent u daarvoor geen ondernemer en heeft u niets met btw te maken.
Opmerking 1: Kleine ondernemersregeling
Ben je een kleine ondernemer dan kan het zijn dat je de opgehaalde BTW mag houden. Dit is het geval als je minder dan € 1.345 zou moeten betalen (aan klanten berekende BTW -/- zelf betaalde BTW) per jaar. Is het af te dragen bedrag meer dan € 1.345, maar minder dan € 1.883, dan hoef je maar een deel af te dragen. Genoemde bedragen gelden voor 2006.
Zie ook: (Log in om link te zien!)
Opmerking 2: Aanloopfase
Vergeet niet om ook tijdens de aanloopfase (de periode voordat je je BTW nummer gekregen hebt) alle facturen te bewaren, deze mogen afgetrokken worden bij de eerste aangifte omzetbelasting.
Ondernemer voor de inkomstenbelasting
Allereerst de vraag, waarom je ondernemer voor de inkomstenbelasting zou willen zijn. Wanneer je dit bent mag je gebruik maken van speciale regelingen die er voor ondernemers zijn.
De belangrijkste regelingen voor de meesten hier:
Zelfstandigen-aftrek: afhankelijk van de winst mag je een bedrag aftrekken tussen de € 8.885 en € 4.310 (hoe meer winst, hoe minder je af mag trekken)
Starters-aftrek: de eerste 5 jaar na de start een extra aftrek van € 1.987;
Of je ondernemer voor de inkomstenbelasting bent of niet heeft ook invloed op de manier waarop je de belastingaangifte in moet vullen. Ben je dit wel, dan moet de winst opgevoerd worden als 'winst uit onderneming'. Ben je geen ondernemer voor de IB dan vallen je inkomsten onder 'overige inkomsten (zoals freelance inkomsten)'.
Op het eerste gezicht ziet het ondernemerschap voor de inkomstenbelasting er gunstig uit. Ondernemer of niet, belasting moet je toch betalen dus het liefst zo min mogelijk. De eisen voor ondernemerschap voor de inkomstenbelasting zijn dan ook niet mals:
Je moet voldoende uren in het bedrijf sturen. Je moet (aantoonbaar!) minstens 1.225 uur en meer dan 50% van de beschikbare werktijd in je bedrijf steken;
Je moet zelf het bedrijf aansturen. Als anderen bepalen (bijv. investeerders) hoe je je zaken moet doen ben je niet zelfstandig;
Je moet voldoende opdrachtgevers hebben (behalve familie, vrienden). Als je maar één of enkele opdrachtgevers hebt dan ben je te afhankelijk van anderen om als zelfstandige te worden aangemerkt;
Je moet winst maken. Als er nauwelijks winst of structureel verlies geleden wordt dan ben je geen ondernemer voor de IB;
Je moet ondernemersrisico lopen: zoals het risico je goede naam te verspelen, de kans dat opdrachtgevers niet betalen, de kans dat er geen opdrachten komen en de inkomsten teruglopen;
Je moet als bedrijf naar buiten treden: met een eigen website, reclame maken, uithangbord, briefpapier, etc.;
Je moet aansprakelijk zijn voor de schulden van het bedrijf;
Er moet kapitaal aanwezig zijn om de onderneming draaiende te houden (zal voor de meesten hier niet zo'n belangrijk criterium zijn);
Conclusie
Samengevat kan gesteld worden dat aan de voorwaarden voor de BTW en Kamer van Koophandel al vrij snel voldaan is. De meesten die op regelmatige basis *maar part-time* scripten, designs maken, etc. zullen ondernemer zijn voor de BTW en moeten een KvK nummer aanvragen. Belastingaangifte moet je altijd doen zodra er inkomsten zijn. Ook al ben je geen ondernemer voor de BTW of inkomstenbelasting. Vergeet niet dat de inkomsten uit je websites inkomsten zijn net als loon van een (vakantie)baan. Vul voor de zekerheid dus altijd een belastingformulier in, als je de algemene heffingskorting niet gehaald hebt zal daar nihil uitkomen en hoef je niets te betalen. Het scheelt je wel een heleboel vragen achteraf.
Wat nu...?
De meesten op het forum zullen in de categorie vallen dat ze op z'n minst ondernemer zijn voor de KvK en BTW. De mensen die fulltime met hun bedrijf bezig zijn vallen misschien zelfs onder de groep ondernemers voor de inkomstenbelasting. Van belang is dat je advies inwint bij de Kamer van Koophandel en Belastingdienst (bij voorkeur ook in die volgorde). Bij allebei de instanties kan je gratis een afspraak maken en je situatie uitleggen. Dit geldt met name voor de minderjarigen. Als minderjarige ben je niet tekenbevoegd, je ouders zullen overal voor moeten tekenen (of een handlichting verlenen). Dat maakt de zaken extra gecompliceerd. Houdt er bovendien rekening mee dat inkomsten uit websites invloed kunnen hebben op je recht op kinderbijslag of studiefinanciering. Wil je de zaken echt serieus aanpakken: neem dan contact op met een fiscaal adviseur. Een gratis tip: laat je niet leiden tot verhalen met een hoog borrelpraat-gehalte ("een vriend van een neef heeft meegemaakt..."). Minimumbedragen worden geindexeerd voor inflatie, dus krijg argwaan als mensen met ronde bedragen komen aanzetten: opmerkingen als "pas boven 10.000 euro betaal je belasting".
Disclaimer
Dit artikel is niet bedoeld als vervanging voor de informatie op de websites van de Kamers van Koophandel (www.kvk.nl) of de Belastingdienst (www.belastingdienst.nl), maar als een korte verzameling van de criteria die gelden voor de verschillende definities van het begrip ondernemerschap. Criteria die voor de meesten niet van toepassing zijn hier (zoals uitzonderingen voor landbouwbedrijven) zijn weggelaten! Bovenstaande informatie is up-to-date tot en met juni 2006, ga niet blind uit van de opsommingen en bedragen hierboven, maar kijk ook even op de betreffende websites.
Links
(Log in om link te zien!)
(Log in om link te zien!)
